Spis treści

  1. Parametry energetyczne okien
  2. Kolejność prac przy remoncie elewacji
  3. Montaż okien a system ocieplenia
  4. Szczelność powietrzna i wentylacja
  5. Wymagania polskich przepisów
  6. Źródła i przepisy

Parametry energetyczne okien

Okno charakteryzuje się dwoma kluczowymi parametrami termicznymi: współczynnikiem przenikania ciepła Uw (dla całego okna) i współczynnikiem szyby Ug. Niższe wartości oznaczają lepszą izolacyjność cieplną. W starszych budynkach montowane były okna drewniane z pojedynczą szybą o wartości Uw rzędu 5–6 W/(m²·K). Współczesne okna z pakietami dwu- lub trzyszybowymi osiągają wartości poniżej 1 W/(m²·K).

Szyby dwu- i trzyszybowe

Szyba dwuszybowa z wypełnieniem argonem i powłoką niskoemisyjną osiąga typowo Ug ok. 1,0–1,1 W/(m²·K). Szyba trzyszybowa z kryptonem lub argonem i dwiema powłokami niskoemisyjnymi może osiągnąć Ug 0,5–0,7 W/(m²·K). Pakiet trzyszybowy jest standardem w budynkach energooszczędnych i pasywnych.

Ramy i profile

Izolacyjność ramy istotnie wpływa na parametr Uw całego okna. Ramy PVC z wielokomorowymi profilami osiągają wartości Uf ok. 1,0–1,3 W/(m²·K). Ramy drewniane (Uf ok. 1,0–1,5 W/(m²·K)) i drewniano-aluminiowe są stosowane przy wymaganiach architektonicznych lub w budynkach zabytkowych. Profile aluminiowe bez przekładki termicznej mają Uf powyżej 5 W/(m²·K) i nie nadają się do zastosowań energooszczędnych.

Typ szyby Ug [W/(m²·K)] Typowe zastosowanie
Szyba jednoszybowa ~5,0 Historyczne, nieocieplone budynki
Dwuszybowa bez powłoki ~2,8 Starsze wymiany okien, lata 90.
Dwuszybowa z argonem i powłoką ~1,0–1,1 Standard budynków ocieplonych
Trzyszybowa z powłoką ~0,5–0,7 Budynki energooszczędne i pasywne

Kolejność prac przy remoncie elewacji

Jednym z częstszych błędów przy remontach elewacji jest nieprzemyślana kolejność prac. Wymiana okien i ocieplenie elewacji są ze sobą technologicznie powiązane — kolejność ich wykonania wpływa na szczelność połączeń i trwałość całego systemu.

Wariant 1: Ocieplenie przed wymianą okien

Jeśli ocieplenie jest nakładane na budynek z zachowanymi starymi oknami, które będą wymienione później, okna montuje się w tak zwanej nowej linii ocieplenia. Oznacza to, że okno jest przesunięte na zewnątrz muru, do poziomu planowanego ocieplenia, lub w jego pobliżu. Połączenie miedzy oknem a ociepleniem uszczelnia się taśmami rozprężnymi i specjalnymi profilami okienno-tynkarskimi.

Wariant 2: Wymiana okien przed ociepleniem

Jeśli okna są wymieniane przed ociepleniem, należy z góry zaplanować głębokość osadzenia okna tak, aby po nałożeniu warstwy izolacyjnej (najczęściej 10–15 cm styropianu lub wełny mineralnej) okno znalazło się w prawidłowej pozycji względem elewacji. Okno zbyt głęboko osadzone w ościeżu będzie tworzyć termiczne mosty cieplne w odsłoniętym obszarze muru ponad i pod oknem.

Rekomendowana praktyka: w miarę możliwości przeprowadzać wymianę okien i ocieplenie elewacji w ramach jednego kompleksowego remontu. Pozwala to na optymalne zaprojektowanie pozycji okna i szczelności całego przegród.

Montaż okien a system ocieplenia

Prawidłowy montaż okna w systemie ocieplenia metodą ETICS (lekką mokrą) wymaga zastosowania specjalnych profilów i taśm. Montaż „na piankę" bez taśm rozprężnych — popularny jako tańsze rozwiązanie — nie zapewnia wymaganej szczelności i może prowadzić do zawilgocenia ościeży.

Taśmy rozprężne

Taśmy rozprężne (pre-compressed sealing tapes) montuje się na skrzydle okna przed jego osadzeniem. Po wmontowaniu taśma rozszerza się wypełniając szczeliny między ramą a murem. Dobra taśma powinna być paroprzepuszczalna od strony zewnętrznej i paroszczelna od wewnętrznej — zgodnie z zasadą „wewnątrz szczelniej niż na zewnątrz".

Profile okienno-tynkarskie

Profil okienno-tynkarski (kątownik z siatką) przykleja się na obrzeże ramy okna, a jego skrzydło z siatką jest następnie przykrywane tynkiem. Zapewnia to estetyczne i trwałe połączenie tynku z ramą okna, eliminując szczeliny i rysy na styku tych dwóch materiałów.

Szczelność powietrzna i wentylacja

Nowoczesne okna są szczelniejsze od starych. To pozytywny skutek dla termoizolacji, ale jednocześnie oznacza, że naturalna infiltracja powietrza — tzw. nieszczelności — nie zapewnia już wymaganej wymiany powietrza w pomieszczeniach. Szczelne okna w słabo wentylowanym budynku mogą prowadzić do wzrostu wilgotności i pojawiania się kondensacji pary wodnej na zimnych ościeżach lub narożnikach pomieszczeń.

Rozwiązaniem jest:

Wymagania polskich przepisów

Polskie przepisy budowlane określają minimalne wymagania dotyczące izolacyjności cieplnej okien i przegród. Rozporządzenie Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. 2002 nr 75 poz. 690 z późn. zm.) systematycznie zaostrzało wymagania — i jest regularnie aktualizowane.

Dla budynków nowych i modernizowanych wartości maksymalne Uw dla okien określają kolejne nowelizacje rozporządzenia. Aktualne wymagania warto sprawdzić w obowiązującym tekście rozporządzenia, dostępnym w Dzienniku Ustaw (isap.sejm.gov.pl) lub u projektanta budowlanego.

Przy wymianie okien w budynkach wielorodzinnych może być wymagane zgłoszenie lub uzyskanie pozwolenia na budowę, jeśli wiąże się z ingerencją w elementy konstrukcyjne budynku lub zmianą wyglądu zewnętrznego. Szczegółowe wymagania określa lokalne prawo budowlane i miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego.

Źródła i przepisy